-A +A

Facebook en privacy een paradox vanuit juridisch perspectief

Printervriendelijke versiePrintervriendelijke versieVerstuur naar een vriendVerstuur naar een vriend
Publicatie
Auteur: 
Ennio Di Rosa
Samenvatting

“Privacy is dead, get over it!”. Deze uitspraak van MARK ZUCKERBERG, oprichter en huidig CEO van  Facebook, was tevens de slogan van de ‘Big Brother-Awards’ 2013, waarin prijzen worden  uitgereikt aan de grootste privacy-schenders en zo het privacy-probleem op een ludieke wijze weet aan te kaarten. In realiteit lijkt er echter minder reden tot lachen.

Sociale netwerksites schieten als paddenstoelen uit de grond en zijn de dag van vandaag niet meer weg te denken. Facebook in het bijzonder lijkt wijd en zijd in de smaak te vallen. Dat  getuigen de bijna ongeloofwaardige ledencijfers waaruit blijkt dat de sociale netwerksite begin  2013 maar liefst 1.2 miljard gebruikers telde.2 Het voelt haast ‘not done’ om ervoor te kiezen  geen Facebook-profiel aan te maken.

Maar zoals in de meeste gevallen snijdt ook dit mes aan twee kanten.

We kunnen terecht stellen dat de sociale netwerksite Facebook doorheen de jaren zijn gebruikers steeds meer noopte persoonlijke informatie publiek toegankelijk te maken. Van tijd tot tijd kwam de aanbieder van het sociale netwerk op de proppen met nieuwe privacy-opties en –regels. In december 2012 voerden ze bijvoorbeeld veranderingen door die een aantal functies,naar hun zeggen, toegankelijker maken, zoals het ‘privacy-menu’ dat vanaf nu op elke pagina terug te vinden is.

Leden krijgen hiermee de mogelijkheid te bepalen wie welke inhoud van hun profiel kan zien, wie contact met hen kan opnemen, etc. “But when Facebook giveth, Facebook taketh away.”

Wanneer de sociale netwerksite een nieuwe regeling of optie invoert, schaft ze jammer genoeg meestal ook iets af. In dit geval verdwenen een aantal belangrijke opties, waaronder de (privacybeschermende) mogelijkheid voor gebruikers om niet teruggevonden te worden via de zoekfunctie.

Voor de integrale tekst van deze bijdrage klik hier 

zie ook:

http://ec.europa.eu/information_society/activities/social_networ king/index_en.htm 

www.comscore.com/Press_Events/Press_Releases/2007/10/UK_ Social_Networking/(language)/eng-US

• Algemeen persbericht De Standaard van 13 juni 2010, met verwijzing naar statistisch onderzoek door Eurostat en de International Telecommunication Union.

• E. DE PAUW, «Sociale controle in onlinegemeenschappen: een taak voor de overheid of volstaat zelfregulering?», Orde van de dag 2010, afl. 49, (5), 7.

•J. MOINY, «Facebook au regard des règles européennes concernant la protection des données», Revue Européenne de Droit de la Consommation 2010, (235), 245-247.

• E. MONTERO, «Les responsabilités liées au web 2.0», Revue de Droit des Technologies de l‘Information 2008, (363), 365.

http://content.jobat.be/nl/artikels/ facebook-op-werk-belangrijker-dan-loon (consultatie 30 november 2010).

• Algemeen persbericht The Independent van 1 november 2008: «Virgin Atlantic sacks 13 staff for calling its flyers «chavs»».

• Algemeen persbericht De Morgen van 18 mei 2010: «Dienster ontslagen na Facebook-klacht over fooi».

• Algemeen persbericht De Morgen van 4 maart 2010. Na protest door de ouders van het kind aan het adres van de school, keek de leerkracht aan tegen een disciplinaire schorsing.

•. United States District Court (New Jersey) 25th September 2009, Pietrylo and Marino t/ Hillstone Restaurant Group, civil case no 06- 5754 (FSH), consulteerbaar op www.employmentlegalblawg.com/ 2010/01/facebook-myspace-and-twitter-o.html (consultatie op 30 november 2010).

•  Algemeen persbericht De Morgen van 23 november 2009, met als titel: «Vrouw verliest uitkering door bikinifoto‘s op Facebook».

•. Zie ook X., «Sociale netwerksites: troef of gevaar», P&O 2010, nr. 5, p. 26.

•. Algemeen persbericht Die Zeit van 30 oktober 2010: «Gesetzentwurf schützt Arbeitgeber, nicht Arbeitnehmer».

•  Algemeen persbericht De Morgen 27 van november 2008: «Rekruteren doe je tegenwoordig op Facebook».

•  Stepstone, Rapport sociale media 2010, www.stepstone.be/Over- StepStone/loader.cfm?csModule=security/getfile&pageid=17099 (consultatie op 30 november 2010). De enquête richtte zich op 3116 werkzoekenden en 837 bedrijven in acht verschillende landen.

•. Bericht op HR Square: «Informatie op LinkedIn en Facebook beïnvloedt oordeel van selectieverantwoordelijken», www.hrsquare. be/nieuws/5619/informatie-op-linkedin-en-facebook-beinvloedt-oor deel-van-selectieverantwoordelijken (consultatie op 30 november 2010), met verwijzing naar onderzoek gevoerd door de Hogeschool- Universiteit Brussel.

• Art. 2 van CAO nr. 38 van 6 december 1983 betreffende de werving en selectie van werknemers, algemeen verbindend verklaard (art. 1 tot 6 evenals art. 19) door KB van 11 juli 1984, BS 28 juli 1984 (hierna CAO nr. 38): «het geheel van de onderscheiden stappen door of namens de werkgever gedaan, met het oog op indienstneming van personeel».

 

 

•  VDAB studiedienst, «Rekrutering in revolutie?», VDAB ontcijfert, nummer 20, mei 2010, http://publicaties.vlaanderen.be/ docfolder/18623/VDAB%20Ontcijfert%20nr.%2020.pdf (consultatie op 30 november 2010).

•. Y. STOX, Discriminatie en identiteit. Identiteitsgebonden werkgevers in het Belgisch en Europees arbeidsrecht, Gent, Larcier, 2010, 109.

•  T. DE BOCK en I. VANDERREKEN, «Enkele (nieuwe) grenzen aan het wervings- en selectieproces», Or. 2003, (233), 234, met verwijzing naar W. VAN EECKHOUTTE, «De goede trouw in het arbeidsovereenkomstenrecht: een aanzet tot herbronning en reïntegratie», TPR 1990, (971), 990; H. SCHUYVENS, «C.A.O. nr. 38 betreffende de werving en de selectie van werknemers: een stap in de richting van een volwaardig aanwervingsrecht», Soc.Kron. 1984, (61), 65-67.

• Cass. 17 januari 2002, RW 2003-04, 534. De feiten die ter beoordeling voorlagen aan de bodemrechter vielen onder de wetgeving van kracht vóór het Decr.Vl. 13 april 1999, die evenwel een identieke terminologie hanteerde.

• Arbh. Gent 4 april 2001, JTT 2002, 49.

• A. PFEIFFER, «Controle van e-mailverkeer en internetgebruik» in K. STAPPERS (red.), Privacy in de arbeidsrelatie. Gids voor het voeren van een privacybeleid, Gent, Story Publishers, 2008, (49), 59..

•. Arbh. Antwerpen 1 oktober 2003, JTT 2004, 510.

•. Arbrb. Brussel 2 mei 2000, Computerr. 2001, 26.

• Cass. 10 mei 1985, RW 1985-86, 1848; P. DE HERT, «Recht op privacy» in J. VANDE LANOTTE en Y. HAECK (red.), Handboek EVRM. Deel 2. Artikelsgewijze commentaar, Antwerpen, Intersentia, 2004, (705), 715-716; F. HENDRICKX, Privacy en arbeidsrecht, Brugge, die Keure, 1999, 18-36; P. HUMBLET, «Grondrechten in de onderneming: (g)een contradictio in terminis?» in M. RIGAUX en W. VAN EECKHOUTTE, Actuele problemen van het arbeidsrecht 5, Gent, Mys&Breesch, 1997, (349), 354.

• F. HENDRICKX, Elektronisch toezicht op het werk: internet en camera‘s, 44-45, met verwijzing naar Cass. 16 mei 1997, RW 1997-98, 850.

• J. MOINY, «Contracter dans les réseaux sociaux: un geste inadéquat pour contracter sa vie privée – Quelques réflexions en droits belge et américain», Rev.dr.ULg 2010, 133-224; J. MOINY, o.c., Revue Européenne de Droit de la Consommation 2010, 245-247; G. FUSTER en S. GUTWIRTH, «Privacy 2.0?», Revue de Droit des Technologies de l‘Information 2010, (351), 355; R. VAN DEN HOVEN VAN GENDEREN, «Sociale netwerken, vloek of zegen? Algemene voorwaarden tot het gebruik van persoonlijke informatie», Computerr. 2010 (97), 99.

• D. DEMUYNCK, «Sociale netwerksites en arbeidsrecht: nieuwe technologie, nieuwe uitdagingen», Computerr. 2010, (129), 129 en 132. Zie ook: D. VOORHOOF, «Facebook en de Raad voor Journalistiek. Foto‘s van slachtoffers in de media», NJW 2011, (38), 42-43, m.b.t. het standpunt van de Raad voor de Journalistiek, het recht op afbeelding en het portretrecht.

• Arbh. Brussel 17 oktober 2000, RW 2001-02, 127 over herhaaldelijk seksistisch en grof taalgebruik jegens vrouwelijk personeel door een hiërarchisch meerdere; Arbh. Brussel 21 maart 2001, Med.V.B.O. 2001, nr. 9, 114 en www.juridat.be over een werknemer die zijn werkgever uitmaakte voor «konkelaar».

• Arbh. Brussel 5 december 1994, Soc.Kron. 1997, 131.

• J. NEUTS en J. PEETERS, «Wiens brood men eet...? Over het uiten van kritiek in een arbeidsverhouding» (noot onder RvS 12 maart 2007), RW 2007-08, (1323), 1325-1326. Zie voor een beknopte weergave van enkele gevallen: C. ENGELS, Ontslag wegens dringende reden, Mechelen, Kluwer, 2006, 122-125 en 160-161; Arbh. Luik 15 februari 2001, Or. (katern) 2001 (weergave B. PATERNOSTRE), nr. 5, p. 3.

• Arbh. Brussel 9 maart 2007, Juristenkrant 2007 (weergave P. HUMBLET), nr. 147, p. 20.

• Arbh. Brussel 7 november 2000, Med.V.B.O. 2001, nr. 3, 76, www.juridat.be.

• Cass. 9 maart 1984, JTT 1987, 128; Arbh. Bergen 24 maart 1988, Soc.Kron. 1989, 47; Arbh. Brussel 24 december 1986, TSR 1988, 160; Arbrb. Turnhout 11 oktober 2004, RABG 2005, 132, noot B. LIETAERT; Arbrb. Brussel 4 november 1991, RW 1991-92, 784.

• Cass. 10 september 1971, RW 1971-72, 321; Cass. 18 februari 2008, JTT 2008, 117.

•  Conseil des prud‘hommes de Boulogne-Billancourt 19 november 2010 (nr. 09/00316 en nr. 09/00343), aangehaald in J. RAY, «Little Brothers are watching you», Semaine sociale Lamy 2010, nr. 1470, p. 10-12.

• Raad voor betwistingen inzake studievoortgangsbepalingen 13 augustus 2009 (nr. 2009/046 en nr. 2009/059), www.ond.vlaan deren.be/hogeronderwijs/raad/uitspraken2009/default.htm. Kort na het afleggen van het examen wisselden beide studenten via hun SNS boodschappen uit zoals «als da geen samenwerking was opt examen» (sic).

• Algemeen persbericht De Standaard van 17 november 2010: «Vrouw verliest rechtszaak door Facebookfoto‘s».

• Art. 1349 en 1353 BW; H. BUYSSENS, «Ontslag om dringende reden» in M. RIGAUX en W. RAUWS (red.), Actuele problemen van het arbeidsrecht 8. Actualia van het ontslagrecht, Antwerpen, Intersentia, 2010, (181), 218; H. DEKEYSER en H. GRAUX, «Bewijs en internet» in Praktijkboek recht en internet, Brugge, Vanden Broele, 2009, (1), 50.

• 4. X., «Controleurs op Facebook: minister ziet geen probleem», Fisc.Act. 2009, nr. 39, p. 11, met verwijzing naar Vr. en Antw. Kamer 2008-09, 5 maart 2009, 119 (Vr. nr. 335 HAGEN-GOYVAERTS).

• K. VAN KILDONCK, «Privacy werknemers. Onrechtmatig verkregen bewijs op het werk», NJW 2010, (180), 180-181.

• K. VAN KILDONCK, ibid.; K. WAGNER, «Actualia burgerlijk bewijsrecht», P&B 2009, 153-172; F. KÉFER, «Antigone et Manon s‘invitent en droit social. Quelques propos sur la légalité de la preuve» (noot onder Cass. 10 maart 2008), RCJB 2009 333-352; I. VERHELST en N. THOELEN, «Over privacy, controle en (on)rechtmatig verkregen bewijs», Or. 2008, 197-208; F. HENDRICKX, «Privacy op het werk en bewijs van onrechtmatig gedrag: (spookt) Antigoon in het arbeidsrecht?», TSR 2006, 659-704.

• Cass. 14 oktober 2003 («Antigoon»), NJW 2003, 1367; Cass. 2 maart 2005 («Le Chocolatier Manon»), Soc.Kron. 2006, 10.

•. Cass. 10 maart 2008, NJW 2010, 195.

• Arbrb. Oudenaarde 3 februari 2009, Soc.Kron. 2010, 396.

•  K. VAN KILDONCK, , NJW 2010, 181; K. CRAUWELS, «Onrechtmatig verkregen bewijs... Of wat ervan overblijft? De invloed van de Antigoonrechtspraak op het onrechtmatig verkregen bewijs in burgerlijke zaken» in M. FAURE en W. RAUWS (red.), Recente ontwikkelingen in het arbeids-, economisch, straf- en familierecht, Antwerpen, Intersentia, 2009, (169), 180-185.

• A. DE NAUW, Inleiding tot het bijzonder strafrecht, Mechelen, Kluwer, 2010, 106-107.

• Corr. Leuven 4 december 2007, T.Strafr. 2008, 223, noot L. CEULEMANS; P. DE HERT, o.c., RW 2002-03, 1284, voetnoot 28.

Gerelateerd
Bibliotheek
In bibliotheek?: 
Dit item is beschikbaar in de bibliotheek van advocatenkantoor Elfri De Neve
Aangemaakt op: wo, 26/10/2016 - 12:59
Laatst aangepast op: wo, 26/10/2016 - 12:59

Hebt u nog een vraag?

Hebt u nog een vraag in dit verband, klik dan hier om uw vraag aan ons te stellen, of meteen een afspraak te maken voor een consultatie.

Aanvulling

Heeft u een suggestie, aanvulling of voorstel tot correctie met betrekking tot deze pagina? Gebruik dit adres om het te melden.