-A +A

Pretium voluptatis

Printervriendelijke versiePrintervriendelijke versieVerstuur naar een vriendVerstuur naar een vriend

Het pretium voluptatis is de schade door het verlies of de vermindering van seksueel genot.

Deze vorm van schade kan zich in allerlei gradaties en vormen aandienen, gaande van gevoelloosheid, impotentie, erectiestoornissen, psychologische aversie van seksualiteit, verlies van seksueel genoegen door verlies van de partner, onmogelijkheid om nog (op natuurlijke wijze kinderen) te krijgen

seksuele schade of pretium voluptatis betreft  de nadelen die rechtstreeks of onrechtstreeks verband houden met het seksuele genoegen of de voortplanting

Seksuele schade is verschillend van de morele schade (net zoals ook de esthetische schade verschillend is van de morele schade).

Seksuele schade kan worden opgesplitst in verleden morele schade en toekomstige morele schade.

Seksuele schade kan verder worden opgesplitst in de schade betreffende het seksuele kunnen (potentie / impotentie) en het verminderde of teloorgegane seksuele genot (libido) en de schade door het het verlies van (de kansen op) een nageslacht of de complicaties verbonden aan de voortplanting door de foutieve daad. Tenslotte maakt ook de verminderde huwelijkskans of de verminderde kans tot het aangaan van een andere relatievorm een afzonderlijke schade uit.

Het 'pretium voluptatis' kan specifieke morele schade vormen.

Het "pretium voluptatis" kan niet alleen bestaan in het verlies van het seksuele gen ot van het slachtoffer, maar ook van diens partner, zoals door een dooor een weduwe gevorderd kan worden voor het overlijden van haar echtgenoot.

Het "pretium voluptatis" kan immers specifieke morele schade uitmaken;

Een onderscheid kan gemaakt tussen de algemene morele schade (dat wil zeggen het pijnlijk gevoel dat veroorzaakt wordt door het bewustzijn van verlies of van de aantasting van zijn fysieke integriteit, met andere woorden "het verdriet)) en de vergoeding van de bijzondere en specifieke morele schadeposten (zoals : esthetische schade, schade door gederfde levensvreugde, seksuele of affectieve schade)".

Zie R.O. DALCQ en G. SCHAMPS, 'Examen de jurisprudence (1987 à 1993) : la responsabilité délictuelle et quasi délictuelle', R.C.J.B., 1994, blz. 768, nr 188. en Cassatie 22/10/2003

Rechtsleer:

• B. De Temmerman, De vergoeding van seksuele schade, RW 1997-1998 (1001), 1010 e.v.

Rechtspraak:

• Cass. 22/10/2003, RW 2006-2007, 827. De seksuele schade kan een specifieke morele schade vormen, los van andere vormen van morele schade, zoals de schade voor gederfde levensvreugde.

• Pol. Dinant 14 september 2004, VAV 2005, afl. 1, 17. De schade wegens het volledige verlies van het seksuele vermogen van een man van 51 jaar, vader van twee kinderen, wordt begroot op € 25.000. (blijvende letsels: paraplegie met de constante noodzaak van hulp van derden in dikwijls pijnlijke omstandigheden).

• Rb. Verviers (1e k. E) 29 september 1999, De Verz. 2000, 103; , T. Gez. 2001-02 (verkort), 109.

Aan het door een irreversibel hersenletsel getroffen slachtoffer wordt voor het verleden een vergoeding van 800 F per dag voor lichamelijke en morele schade toegekend. Voor de toekomst wordt vergoeding op basis van kapitalisatie van dat bedrag toegekend. Bovendien wordt het bedrag van 2.500.000 F toegekend ter vergoeding van de schade ingevolge verlies van de mogelijkheid een sociaal leven te leiden, esthetische schade, seksuele schade en het verlies van de kans om een gezin te stichten.

Opdat de morele schade voor vergoeding in aanmerking komt, is het niet vereist dat het slachtoffer in staat is te beseffen dat het toegekende bedrag dient ter vergoeding van de schade. Bovendien kan niet op afdoende wijze bevestigd worden dat het slachtoffer ingevolge zijn letsels tot geen enkele gewaarwording meer in staat is.
Aan de ouders van het slachtoffer wordt toegekend: 600.000 F aan de (rechtsopvolgers van de) vader die na het ongeval nog zeven jaar leefde en 1.400.000 F aan de moeder, rekening houdend met haar levensverwachting en de pijnlijke toestand waarin zij zich bevindt.
Aan de broer, die nog vier jaar bij de ouders woonde, wordt 100.000 F toegekend. Aan de zus, die op het ogenblik van het ongeval al gehuwd was, 75.000 F.

• Rb. Doornik (5e k.) 24 april 2002, EPC 2003, afl. 8, III.3.Tournai, 39.

De seksuele schade bestaat zowel in het volledige verlies van seksueel genot als in de volledige onmogelijkheid van seksuele betrekkingen alsook in de vermindering van het vermogen tot verleiden, ook al is het slachtoffer gehuwd. Het feit dat het slachtoffer een gezin heeft kunnen stichten door medische voortplantingstechnieken en dat zijn vriendin op het ogenblik van het ongeval later zijn vrouw en de moeder van zijn kinderen is geworden, mildert deze schade. Ex aequo et bono wordt 1.500.000 BEF toegekend.

• Corr. Aarlen (6e k.) 1 maart 2000, R.G.A.R. 2002 (verkort), afl. 9, nr. 13.629, 13.630, 13.631, 13.632 en 13.633.

Het door quadriplegie getroffen slachtoffer, 18 jaar en alleenstaande op het ogenblik van het ongeval, lijdt door het onvermogen zijn seksuele lust te bevredigen en door het verlies van de mogelijkheid een gezin te stichten, de op dit vlak grootst mogeliijke schade. Deze schade wordt begroot op 1.500.000 BEF.

• Commissie voor financiële hulp aan slachtoffers van opzettelijke gewelddaden en aan de occasionele redders - Beslissing van 17 januari 2008 - M60834/4969

Beslissing - Integrale tekst

(...)

I. Feiten

- In de periode 1 januari 2004 tot 18 februari 2005, werd het minderjarig dochtertje van verzoekster, van haar 4 jaar, te ... op herhaaldelijke tijdstippen het slachtoffer van verkrachting door haar vader. De feiten kwamen toevallig aan het licht toen Luna op 17 februari 2005 spontaan aan verzoekster begon te vertellen over de ‘spelletjes' die zij bij haar papa speelde telkenmale zij bij hem verbleef.

- Ook verzoekster zelf werd te ... in de periode 1 maart 2000 tot 31 maart 2000 het slachtoffer van verkrachting, gepleegd door Z.. Onmiddellijk na deze feiten heeft verzoekster haar moeder opgebeld om haar te komen halen, waarop Z. haar op straat zette.

Verzoekster heeft aangifte gedaan van deze feiten op 28 februari 2005, naar aanleiding van de klachtbevestiging voor de hoger genoemde feiten.

II. Vervolging

Bij vonnis van de Correctionele Rechtbank te ... d.d. 19 oktober 2005 werd Z. veroordeeld tot een hoofdgevangenisstraf van 10 jaar voor de verkrachting van Luna en tot een hoofdgevangenisstraf van 2 jaar voor de verkrachting van Sylvie X..

Op burgerlijk gebied werd de betrokkene veroordeeld tot het betalen van een schadevergoeding van een bedrag van Euro 13.609,60, aan Sylvie X. en een bedrag van Euro 12.000,00, aan Diane X. als voogd over Luna. Beide bedragen moeten vermeerderd worden met de vergoedende en gerechtelijke intresten. Het aan Luna toegekende bedrag zal gestort worden op een rekening op naam van de minderjarige, om een voorbehouden kapitaal te maken waarover tot haar meerderjarigheid niet zal worden beschikt tenzij met toelating van de bevoegde rechter.

III. Psychologische gevolgen

De verzoekster heeft aanzienlijke morele schade geleden ingevolge de feiten die werden gepleegd ten aanzien van haar minderjarig dochtertje. Ook liep zij een zwaar trauma op door de wetenschap wat haar kind aangedaan werd door haar eigen vader. Bovendien heeft de betrokkene duidelijk misbruik gemaakt van het vertrouwen dat hem werd gegeven door mevrouw X., toen ze zich akkoord verklaarde om een alternerende verblijfsregeling uit te werken. Daarnaast leed de verzoekster ook morele schade ingevolge de verkrachting door Z. waarvan zij het slachtoffer is geworden. Ingevolge de feiten en het strafonderzoek, diende verzoekster verschillende dagen onbetaald verlof te nemen.

De zwaarwichtige feiten, waarvan Luna het slachtoffer werd, hebben enorme psychische (blijvende) gevolgen voor het kind. Langdurige psychologische begeleiding zal onontbeerlijk zijn, nu reeds wordt mevrouw X. geconfronteerd met het ernstig afwijkend gedrag van haar dochter.

In het vonnis van de Correctionele Rechtbank te ... d.d. 19 oktober 2005 werd reeds het voorbehoud verleent voor de eventuele toekomstige aanstelling van een deskundige.

IV. Financiële middelen tot schadeloosstelling

- Uit het schrijven van meester Ivan Van Hoecke d.d. 16 december 2005 blijkt dat de heer Z. onvermogend is. Er zijn geen reservefondsen voorhanden en tevens wordt het leefloon geschrapt van zodra men in de gevangenis verblijft, zodat de betrokkene geen bron van inkomsten heeft.

- Verzoekster beschikte op het moment van de feiten over een polis rechtsbijstand. Uit het schrijven van juridisch adviseur Danny Torfs van verzekeraar EUROMEX N.V. d.d. 21 maart 2006 blijkt evenwel dat deze polis enkel een waarborg insolventie voorziet bij een verkeersongeval.

- Verzoekster heeft geen enkele schadevergoeding ontvangen noch van Z. noch vanwege een verzekeringsinstelling.

V. Begroting van de schade

Sylvie X.:

morele schade voor de feiten gepleegd ophaar dochtertje: Euro 10.000,00

morele schade voor de feiten gepleegd op haarzelf: Euro 2.500,00

materiële schade: Euro 1.250,00

Totaal: Euro 13.750,00

Sylvie X. q.q. Luna:

gemengde materiële en morele schade: Euro 20.000,00

VI. Beoordeling door de Commissie

Het verzoekschrift aan de Commissie is regelmatig naar de vorm en het werd tijdig neergelegd. Aan de ontvankelijkheidsvoorwaarden werd voldaan. De kansen op verhaal tegenover de dader zijn quasi onbestaande.

De wetgeving betreffende de hulp aan slachtoffers van opzettelijke gewelddaden verleent aan de slachtoffers geen subjectief recht op "schadeloosstelling", maar wel op het eventueel bekomen van een "hulp", gesteund op het principe van de collectieve solidariteit. Uit de aard zelf van de hulp volgt dat de "volledige vergoeding" van het door de slachtoffers geleden nadeel niet wordt gewaarborgd. Bij het beoordelen van een hulp dienen de voorschriften van de artikelen 31, 31bis, 32, 33 en 33bis van de wet van 1 augustus 1985 nageleefd te worden.

Ofschoon de Commissie uiteraard niet gebonden is door de toegekende schadevergoedingen door de Correctionele Rechtbank te ... bij vonnis van 19 oktober 2005, is er toch geen enkele reden om, zij het nu in billijkheid, andere bedragen toe te kennen. De motivering van de correctionele rechter kan door de Commissie tot de hare worden gemaakt nu ze zeer gedetailleerd en pertinent is.

Waar echter de Correctionele Rechtbank overgaat tot een algemene vergoeding (materieel en moreel) meent de Commissie de hulp in billijkheid als volgt te moeten toekennen:

- morele schadevergoeding Sylvie X. persoonlijk: Euro 2.500,00

- materiële schadevergoeding: Euro 1.250,00

- morele schadevergoeding Sylvie X. q.q. Luna Euro 12.000,00

De Commissie meent dat door deze bedragen in billijkheid toe te kennen, deels tegemoet gekomen wordt aan het leed dat aan beide personen door de veroordeelde werd aangedaan.

OP DIE GRONDEN,

De Commissie,

Gelet op de artikelen 17 § 1, 39 tot 42 van de gecoördineerde wetten van 18 juli 1966 tot regeling van het taalgebruik in bestuurszaken, de artikelen 31 tot 37bis van de wet van 1 augustus 1985, zoals gewijzigd door de wetten van 26 maart 2003 en 22 april 2003, de programmawet van 27 december 2004 en de artikelen 28 tot 34 van het K.B. van 18 december 1986.

Verklaart de verzoeken ontvankelijk.

 Kent de verzoekster Sylvie X. een hulp toe van Euro 3.750.

 Kent de verzoekster Sylvie X. qualitate qua Luna een hulp toe van Euro 12.000.

Zegt dat die som zal geplaatst worden op een spaarboekje op naam van de minderjarige en dat de hoofdsom en de intresten onbeschikbaar zullen blijven tot aan haar meerderjarigheid of ontvoogding, behoudens bijzondere toelating van de bevoegde rechter.


Rechtsleer:

Bart De Temmerman: De vergoeding van seksuele schade”, R.W. 1997-98, 1001-1016 en Consilio Manuque 1998, 141-170.

zie ook: morele schade bij bewustzijnsverlies 

 

 

Gerelateerd
0
Aangemaakt op: vr, 29/04/2016 - 17:06
Laatst aangepast op: vr, 29/04/2016 - 17:38

Hebt u nog een vraag?

Hebt u nog een vraag in dit verband, klik dan hier om uw vraag aan ons te stellen, of meteen een afspraak te maken voor een consultatie.

Aanvulling

Heeft u een suggestie, aanvulling of voorstel tot correctie met betrekking tot deze pagina? Gebruik dit adres om het te melden.