-A +A

Openbaarheid uitspraken

Printervriendelijke versiePrintervriendelijke versieVerstuur naar een vriendVerstuur naar een vriend

Het publiciteitsbeginsel, zoals geformuleerd door Beccaria behelst dat de terechtzitting en de bewijsvoering openbaar moeten gebeuren, de geheime procedure moet afgeschaft worden.

Een onderscheid dient gemaakt tussen de openbaarheid van de terechtzittingen en de openbare uitspraken.

Openbare terechtzittingen 

Artikel 6, § 1, van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens, en artikel 14, § 1, van het Internationaal verdrag inzake burgerrechten en politieke rechten, verheft de openbaarheid van de terechtzittingen tot principe verheffen.

Artikel 148 van de Grondwet luidt : "De terechtzittingen van de rechtbanken zijn openbaar, tenzij de openbaarheid gevaar oplevert voor de orde of de goede zeden; in dat geval wordt zulks door de rechtbank bij vonnis verklaard".

Openbare uitspraak

Artikel 149 van de Belgische Grondwet bepaalt dat elk vonnis wordt uitgesproken in openbare terechtzitting; ook artikel 6 van het Europees Verdrag tot bescherming van de rechten van de mens en de fundamentele vrijheden (EVRM) stelt dat de uitspraken in het openbaar moeten worden gewezen en dat eenieder recht heeft op een eerlijke en openbare behandeling van zijn zaak.

Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens heeft voor recht gezegd dat de openbaarheid van de debatten een bij artikel 6, § 1, van het EVRM verankerd fundamenteel beginsel is, dat dit beginsel het mogelijk maakt de rechtzoekenden te beschermen tegen een geheime rechtspraak die aan het toezicht van het publiek ontsnapt, alsook dat dit beginsel een van de middelen is om het vertrouwen van de burgers in de hoven en rechtbanken te behouden.

Dat beginsel draagt bij tot de verwezenlijking van de doelstelling van het voormelde artikel 6, § 1, met name dat elkeen recht heeft op een billijk proces — een zeer belangrijk principe van elke democratische samenleving.

De verplichting om het vonnis in openbare terechtzitting uit te spreken, strekt ertoe een voor het publiek toegankelijk toezicht op rechterlijke beslissingen mogelijk te maken.

Die doelstelling vereist in de regel de voorlezing op de openbare terechtzitting van zowel de motieven als het beschikkend gedeelte van de rechterlijke beslissing.

Zij kan echter ook worden bereikt door een gedeeltelijke voorlezing van de rechterlijke beslissing met in elk geval het beschikkend gedeelte. Het Hof van Cassatie oordeelde: "Het middel dat ervan uitgaat dat aan de door artikel 149 Grondwet bepaalde publiciteitsverplichting slechts is voldaan indien de rechterlijke beslissing integraal op de openbare terechtzitting wordt voorgelezen, faalt in zoverre naar recht.”

Met dit arrest kan de wetgever de uitspraak van een rechterlijke beslissing dus soepel doen toepassen, om te voorkomen dat kostbare tijd wordt verloren door een integrale voorlezing.

Gerelateerd
0
Aangemaakt op: di, 21/04/2015 - 12:18
Laatst aangepast op: di, 21/04/2015 - 12:19

Hebt u nog een vraag?

Hebt u nog een vraag in dit verband, klik dan hier om uw vraag aan ons te stellen, of meteen een afspraak te maken voor een consultatie.

Aanvulling

Heeft u een suggestie, aanvulling of voorstel tot correctie met betrekking tot deze pagina? Gebruik dit adres om het te melden.