-A +A

Laten acteren op het zittingsblad

Printervriendelijke versiePrintervriendelijke versieVerstuur naar een vriendVerstuur naar een vriend

Het zittingsblad (proces-verbaal van de terechtzitting) is een officieel document opgesteld door de griffier en zowel door de rechter als door de griffier ondertekend en waarvan de vermeldingen ambtshalve bewijskracht bezitten tot bewijs van het tegendeel.

De griffier notuleert op het zittingsblad het procesverloop, de verklaringen van partijen en de uitspraak. De griffier is hierbij niet een ondergeschikte van de rechtbank. De opstelling van het zittingsblad en het proces-verbaal van de zitting is de autonome opdracht van de griffier die hierbij geen ondergschikte rol opdracht uitvoert. De griffier stelt onder zijn verantwoordelijkheid het zittingsblad op. De rechter kan het door de griffier opgesteld proces-verbaal van de terechtzitting verbeteren en aanvullen door een persoonlijke opmerking aan de voet van dit proces-verbaal, onder de handtekening van de griffier. De rechter kan de vaststellingen, gedaan door de griffier, niet schrappen of wijzigen.

De griffier is de autonome gerechtelijke notaris van de terechtzitting die onpartijdig acteert hetgeen hij “de visu” en “de auditu” vaststelt. Ter zitting heeft de griffier de rol van neutrale waarnemer van het integrake ondeelbare gerechtelijk gebeuren. Als gerechtelijke notaris verleent de griffier ambtshalve akte van de feiten en verklaringen die moeten worden vastgelegd.

Verzoek te acteren op het zittingsblad.

De procespartijen, de rechter en het openbaar ministerie kunnen de griffier verzoeken akte te verlenen op het zittingsblad van bepaalde feiten en verklaringen in het kader van het gerechtelijk gebeuren ter zitting.

De rechter heeft terzake geen autoriteit. Ook de rechter moet de griffier verzoeken deze of gene verklaring of feit te te laten vaststellen op het zittingsblad. De rechter kan geen bevel geven terzake en kan ook niet weigeren om een bepaald of feit verlklaring te laten akteren op het zittingsblad. De griffier is terzake onpartijdig ook in zittingsconflicten tussen magistraat en partijen. Een rechter die de vraag tot het akteren op het zittingsblad beantwoordt als een vraag gericht tot hem en deze vraag afwijst, begaat een zware fout. Een advocaat die hiermee geconfronteerd wordt kan de schorsing van het debat vragen en de onmiddellijke tussenkomst van de stafhouder verzoeken, waarna er nadien zelfs klacht kan neergelegd bij de procureur-generaal.

Niemand, noch de rechter, noch partijen, noch het openbaar ministerie kunnen of mogen beletten dat de griffier als gerechtelijke notaris zijn ambt verricht. Dit betekent niet dat de partijen het recht hebben om van de griffier een gerechtelijke stenograaf te maken, of het goede verloop van de zitting te verhinderen. De eventuele weigering om deze of gene verklaring of feit geakteerd te zien op het zittingsblad gaat evenwel uit van de griffier en van de griffier alleen, weze het onder toeziend oog van het parket-generaal, zoals de rechter eveneens tuchtrechterlijk onder het toezicht van het parket-generaal staat. Aldus mag de weigerende houding van de griffier enkel ingegeven worden door de overweiging van het vlot verloop van de terechtzitting. 

Het belang van de taak van de griffier als gerechtelijke notaris van de terechtzitting kan niet onderschat worden, gezien geacteerde feiten en gezegden aanleiding kunnen geven tot wraking, cassatie van de gerechtelijke uitspraak, tot veroordeling wegens zittingsmisdrijven, tot het correct weergeven van bewijskrachtige verklaringen en getuigenissen, tot gerechtelijke bekentenissen of intrekking van bekentenissen, tot vaststelling van de schending van de rechten van verdediging, recht op tegenspraak en eerlijk proces, tot tuchtmaatregelen, of tot strafrechtelijke vervolgingen van één der betrokkenen.

Elke formaliteit, waarvan niet vastgesteld is door de griffier dat zij werd vervuld, wordt geacht niet te zijn nageleefd. Aldus waakt de de griffier in elk stadium van het verloop van de zitting over de regelmatigheid ervan.

Wanneer een advocaat een bepaald feit of verklaring wil vastgesteld zien op het zittingsblad, richt hij zich derhalve rechtstreeks tot de griffier en niet tot de rechter. Maar omdat de rechter onder de handtekening va de griffier ook een eigen verklaring kan laten opnemen, kan de advocaat zich ook tot de rechter richten met verzoek dat deze een bepaalde verklaring of feit zou willen laten opnemen in de eigen verklaring van de rechter onderaan het zittingsblad.

Deze aanvulling heeft evenwel niet dezelfde bewijskracht dan de authentieke eigen verklaring van de griffier, waardoor het tot aanbeveling strekt zich tot de griffier rechtstreeks te wenden. Het recht op voetnoot va de rechter dient niet om de eigenlijke taak van de griffier te vervullen en zich richten tot de rechter in plaats van tot de griffier als gerechtelijke notaris, getuigt van een gebrek aan juridische kennis dan wel minachting voor het ambt van de griffier.

maar de rechter kan en mag niet verhinderen dat een advocaat of een procespartij zich rechtstreeks tot de griffier wendt.

uittreksel uit het gerechtelijk wetboek

Art. 783. De tekst van het vonnis wordt op het zittingsblad gesteld.
Het zittingsblad bevat de minuut van het vonnis en vermeldt bovendien :
1° de dag en het uur waarop de zitting geopend en gesloten is;
2° de verrichte proceshandelingen;
3° elke behandelde zaak, met opgave van het nummer van inschrijving op de algemene rol en van de namen van de partijen en van hun advocaten.
De rechter die de zitting heeft voorgezeten, ziet het zittingsblad na en ondertekent het samen met de griffier.

Art. 784.De zittingsbladen zijn van een zelfde formaat en worden per jaar samengevoegd tot een register.

Art. 785. Indien de voorzitter of een van de rechters in de onmogelijkheid verkeert om het vonnis te ondertekenen, maakt de griffier daarvan melding onderaan op de akte en de beslissing is geldig met de handtekening van de overige rechters die ze hebben uitgesproken.
Indien een akte niet kan worden ondertekend door de griffier die daaraan heeft medegewerkt, is het voldoende dat de voorzitter of de rechter die hem vervangt, de akte ondertekent en de onmogelijkheid vaststelt.

Art. 786.Indien alle rechters of een alleenrechtsprekend rechter in de onmogelijkheid verkeren om de uitgesproken beslissing te ondertekenen, vermeldt de griffier die onmogelijkheid onderaan op de akte en doet hij alles bevestigen door de voorzitter van de rechtbank of van het hof.

Deze formaliteit wordt eveneens in acht genomen, wanneer de vrederechter of rechter in de politierechtbank in de onmogelijkheid verkeert om het door hem gewezen vonnis te ondertekenen. In dat geval wordt het proces-verbaal van de griffier bevestigd door de voorzitter van de vrederechters en rechters in de politierechtbank en in de arrondissementen Brussel en Eupen door de voorzitter van de rechtbank van eerste aanleg.

Wat de vrederechters en de rechters in de politierechtbank van het gerechtelijk arrondissement Brussel betreft, wordt het proces-verbaal bevestigd door de voorzitter van de Nederlandstalige of Franstalige rechtbank van eerste aanleg, naargelang de taal van het diploma van licentiaat of master in de rechten waarvan hij houder is.

Verkeert de griffier in de onmogelijkheid om te tekenen, dan tekent de vrederechter of de rechter in de politierechtbank alleen, met vermelding van het voorval.

Art. 787. In de gevallen van de artikelen 785 en 786 zendt de griffier aan de procureur-generaal of aan de procureur des Konings bericht van die leemte binnen acht dagen na de uitspraak van het arrest of van het vonnis.

Art. 788. De procureur-generaal kan zich, ambtshalve of op verzoek van een belanghebbende, de zittingsbladen of de processen-verbaal van de zittingen laten overleggen om na te gaan of aan de voorgaande bepalingen voldaan is.

In geval van verzuim kan hij, naar gelang van het geval, dat verzuim doen herstellen, dan wel bericht ervan geven aan de eerste kamer van het hof, die op de schriftelijke conclusie van de procureur-generaal een van de rechters die deze zittingen hebben bijgewoond, kan machtigen om de akten of processen-verbaal te ondertekenen. 

De procureur des Konings oefent hetzelfde toezicht uit als de procureur-generaal betreffende de zittingsbladen of de processen-verbaal van de zittingen van de rechtbank van eerste aanleg, van de rechtbank van koophandel en van de vredegerechten en politierechtbanken.
De arbeidsauditeur oefent dat toezicht uit bij de arbeidsrechtbank.
De procureur des Konings en de arbeidsauditeur brengen elk vastgesteld verzuim ter kennis van de procureur-generaal, die daarna handelt zoals hierboven is bepaald.

Art. 789.In het Hof van Cassatie wordt op gelijke wijze gehandeld voor de arresten en de zittingsbladen van dat hof.

Art. 790.  Op straffe van nietigheid bevat de uitgifte een integraal afschrift van het vonnis, voorafgegaan door het opschrift en gevolgd door het formulier van tenuitvoerlegging.

Art. 791. De uitgifte wordt door de griffier afgegeven aan de partijen in het geding die erom verzoeken. Geen uitgifte mag worden afgegeven voordat het vonnis ondertekend is.

Art. 792. Binnen acht dagen na de uitspraak van het vonnis zendt de griffier bij gewone brief een niet ondertekend afschrift van het vonnis, aan elke partij, of, in voorkomend geval, aan hun advocaten.

In afwijking van het vorige lid, voor de zaken opgesomd in artikel 704, § 2, alsook inzake adoptie brengt de griffier binnen de acht dagen bij gerechtsbrief het vonnis ter kennis van de partijen. 

Op straffe van nietigheid vermeldt deze kennisgeving de rechtsmiddelen, de termijn binnen welke dit verhaal moet worden ingesteld evenals de benaming en het adres van de rechtsmacht die bevoegd is om er kennis van te nemen.)

In de gevallen, bepaald in het tweede lid, zendt de griffier een niet-ondertekend afschrift van het vonnis, in voorkomend geval, aan de advocaten van de partijen of aan de afgevaardigden bedoeld in artikel 728, § 3.

Bewaring

Krachtens de artikelen 783 en 784 van het Gerechtelijk Wetboek heeft een zittingsblad betrekking op al de zaken behandeld op een zelfde zitting en worden de zittingsbladen per jaar samengevoegd tot een register dat wordt bewaard op de griffie.
Het zittingsblad maakt bijgevolg geen deel uit van het dossier van de rechtspleging van een bepaalde zaak. (Cass. 3 januari 2008)

Bewijskracht zittingsblad

Het zittingsblad is een authentieke akte die bewijskracht heeft tot inschrijving wegens valsheid. De nietigheid van het zittingsblad veroorzaakt niet de nietigheid van de hele procedure.

Verlies van het zittingsblad

• Cass. 16/03/2005, AR P050018F, juridat

samenvatting

Wanneer de minuut van een proces-verbaal van een terechtzitting geheel of gedeeltelijk is vernietigd of verdwenen en er noch uitgiften noch authentieke afschriften van bestaan, mag het bestaan of de inhoud van dit proces-verbaal door alle rechtsmiddelen worden bewezen; het komt het Hof toe de bewijskracht van deze rechtsmiddelen te beoordelen (1). (1) Zie Cass., 5 maart 2002, AR P.01.1431.N, nr 158.

Tekst arrest

Nr. P.05.0018.F.-
E. H.,

I. Bestreden beslissing

Het cassatieberoep is gericht tegen een arrest, op 23 november 2004 gewezen door het Hof van Beroep te Brussel, correctionele kamer.

II. Rechtspleging voor het Hof

III. Cassatiemiddelen

Eiser voert twee middelen aan in een memorie, waarvan een voor eensluidend verklaard afschrift aan dit arrest is gehecht.

IV. Beslissing van het Hof

Over het eerste middel in zijn geheel :

Overwegende dat wanneer de minuut van een proces-verbaal van een terechtzitting geheel of gedeeltelijk is vernietigd of verdwenen en er noch uitgiften noch authentieke afschriften van bestaan, het bestaan of de inhoud van dat proces-verbaal door alle rechtsmiddelen mag worden bewezen ;

Overwegende dat uit de stukken waarop het Hof vermag acht te slaan blijkt dat :

- de zaak was ingeschreven op de rol van de vakantiekamer van het Hof van Beroep te Brussel van 24 augustus 2004, terechtzitting waarop de zaak werd verdaagd omdat eiser een verzoek tot invrijheidstelling neerlegde ;

- op de terechtzitting van 4 oktober, de zaak werd verdaagd naar 25 oktober 2004 ; op deze terechtzitting de zaak werd onderzocht en vervolgens voor verdere behandeling werd vastgesteld op de terechtzitting van 26 oktober 2004, waar de zaak in beraad werd genomen ; het hof van beroep het bestreden arrest op 23 november 2004 heeft gewezen ;

- op 1 december 2004 het dossier op de griffie van het hof van beroep werd geraadpleegd door de Bijzondere belastingsinspectie en er kopieën werden gemaakt ; op 3 en 6 december 2004, het dossier, dat samengesteld was uit één hoofdmap en zes kartonnen mappen, werd overgebracht naar de federale politiepost opdat eiser het zou kunnen raadplegen ;

- na op 10 december 2004 de verklaring van cassatieberoep, door eiser in de gevangenis ondertekend, te hebben overgeschreven, de griffie, op het ogenblik van het klaarmaken van het dossier, heeft vastgesteld dat alle stukken van de rechtspleging voor het hof van beroep waren verdwenen, met uitzondering van een dossier dat door Meester Cédric Vergauwen op de terechtzitting van 26 oktober 2004 werd neergelegd ;

Overwegende dat de griffier van de 11de kamer van het Hof van beroep te Brussel bij brieven van 17 januari en 11 maart 2005 het volgende bevestigt :

- die kamer was samengesteld uit raadsheer Maes, waarnemend voorzitter, raadsheer Laffineur en vervangend raadsheer de Clippel ; degenen die het bestreden arrest hebben gewezen hebben wel degelijk aan alle terechtzittingen die aan het onderzoek van de zaak waren gewijd deelgenomen ; geen enkele schriftelijke conclusie is in naam van eiser neergelegd ;

- de zaak is behandeld op de openbare terechtzittingen van 25 en 26 oktober 2004 ;

- het openbaar ministerie, vertegenwoordigd door de substituut procureur des Konings Caliman die voor de behandeling van de zaak bij het hof van beroep was afgevaardigd, is op 25 oktober in zijn vordering en op 26 oktober 2004 in zijn antwoord gehoord, tijdens terechtzittingen in de loop waarvan de raadslieden van de beklaagden hebben gepleit ;

Overwegende dat op grond van die gegevens op afdoende wijze blijkt dat, in tegenstelling tot wat eiser aanvoert, enerzijds, het openbaar ministerie aan alle terechtzittingen heeft deelgenomen en in zijn vordering is gehoord en, anderzijds, dat het debat openbaar was;

Dat het middel feitelijke grondslag mist ;

Over het tweede middel :

Overwegende dat uit artikel 211 van het Wetboek van Strafvordering volgt dat artikel 190 van dit wetboek alleen van toepassing is op de rechtspleging in hoger beroep in de mate waarin die niet door bijzondere bepalingen wordt geregeld ;

Overwegende dat artikel 210 van voormeld wetboek niet voorschrijft dat de beklaagde wordt ondervraagd, maar dat hij, zoals de overige partijen, wordt gehoord over de nauwkeurig bepaalde grieven die tegen het beroepen vonnis zijn ingebracht ; dat het daaraan toevoegt dat beklaagde of zijn raadsman, indien hij het vraagt, altijd het laatste woord heeft ;

Dat het middel, in zoverre het de schending van artikel 190 van voormeld wetboek aanvoert, faalt naar recht ;

Overwegende dat, enerzijds, uit het hierboven gegeven antwoord op het eerste middel, volgt dat eiser heeft gepleit en dus werd gehoord zowel over de grieven die hij aanvoerde tot staving van zijn hoger beroep als over de gegevens die tegen hem door het openbaar ministerie zijn aangevoerd ;

Overwegende dat, anderzijds, eiser niet aanvoert dat toen hij aan de appèlrechters het woord vroeg, hij dat niet het laatst zou hebben gekregen ;

Dat het middel in zoverre niet kan worden aangenomen ;

En overwegende dat de substantiële of op straffe van nietigheid voorgeschreven rechtsvormen in acht zijn genomen en de beslissing overeenkomstig de wet is gewezen ;

OM DIE REDENEN,
HET HOF
Verwerpt het cassatieberoep ;
Veroordeelt eiser in de kosten.
Aldus geoordeeld door het Hof van Cassatie, tweede kamer, te Brussel, en in openbare terechtzitting van zestien maart tweeduizend en vijf uitgesproken.

Franse term: 
feuille d`audience
Gerelateerd
0
Aangemaakt op: za, 30/12/2017 - 13:23
Laatst aangepast op: za, 30/12/2017 - 13:38

Hebt u nog een vraag?

Hebt u nog een vraag in dit verband, klik dan hier om uw vraag aan ons te stellen, of meteen een afspraak te maken voor een consultatie.

Aanvulling

Heeft u een suggestie, aanvulling of voorstel tot correctie met betrekking tot deze pagina? Gebruik dit adres om het te melden.