-A +A

actio popularis

Printervriendelijke versiePrintervriendelijke versieVerstuur naar een vriendVerstuur naar een vriend

Definitie:

Een ‘actio popularis’ is een vordering waarbij een klager optreedt in naam van de bevolking. Een dergelijke vordering is naar Belgisch vigerend recht slechts mogelijk wanneer ze bij wet is voorzien.

Toepassing :

Ingevolge art. 271§1 van de nieuwe gemeentewet kan één of meer inwoners van een gemeente in rechte optreden namens de gemeente wanneer het college van burgemeester en schepenen in gebreke blijft. voor meer informatie over deze toepassing klik hier.

Voorwaarden van art. 271§1 van de nieuwe gemeentewet teneinde de vordering te kunnen instellen:
- inwoner zijn van de gemeente
- zekerheidstelling om persoonlijk de kosten van het geding te dragen
- instaan voor eventuele veroordelingen

Zo kan ondermeer elke inwoner van een gemeente door samenlezing van de gemeentewet met de wet van 12/01/93 betreffende de bescherming van het leefmilieu, een stakingsvordering instellen wanneer de gemeente in gebreke blijft. Zie Cass. 14/02/2002 RW 2001-02, 1503. Overzicht rechspraak zie Jo Van Lommel op. cit. p.22.

voor een zeer concrete toepassing met succes zie procedures inzake de verwijdering van GSM masten

Oorsprong

In het antieke Rome kon elke burger voor de rechter een vordering instellen om een inbreuk tegen de openbare orde aan te klagen. Deze vordering stond gekend als de actio popularis. Door dit instrument werd van elke Romeinse burger een bewaker gemaakt van de openbare orde.

In het huidige recht bestaat behoudens uitzonderlijke bij wet bepaalde gevallen (zie hoger)  een dergelijke vordering niet. Volgens ons gerechtelijk wetboek moet men immers steeds belang en hoedanigheid hebben om een vordering in te stellen.

Internationaal recht

Voor de toepassing van deze actio in het internationaal recht: zie: Actio Popularis ou la défense de l'intérêt collectif devant les juridictions internationales,  2004, 408 p, ISBN : 2 13 054566 1, Publishers : Presses Universitaires de France.

An 'actio popularis' gives an individual person the right to bring an action in the event of a breach of the law without the personal rights of that person necessarily having been impaired.

 

 

Nog dit: 

Hof van Cassatie, 1e Kamer – 7 december 2012, RW 2013-2014, 138

Samenvatting

Een vordering ingesteld door één of meerdere inwoner van de gemeente, namens de gemeente kan slechts ontvankelijk zijn indien het bewijs gelverd wordt dat de zelf gemeente in gebreke blijft

Tekst arrest

AR nr. C.11.0747.N

L.D.B. en L.D.W. t/ G.V.H., D.S. en gemeente Willebroek

I. Rechtspleging voor het Hof

Het cassatieberoep is gericht tegen een arrest van het Hof van Beroep te Antwerpen van 28 juni 2011.

...

III. Beslissing van het Hof

Beoordeling

1. Art. 194 Gemeentedecreet, in de versie zoals gewijzigd door het decreet van 14 maart 2008, bepaalt: “Als het college van burgemeester en schepenen of de gemeenteraad niet in rechte optreden, kunnen een of meer inwoners in rechte optreden namens de gemeente, mits zij onder zekerheidstelling aanbieden om persoonlijk de kosten van het geding te dragen en in te staan voor de veroordeling tot schadevergoeding of boete wegens tergend en roekeloos geding of hoger beroep die kan worden uitgesproken.

“Dit recht staat ook open voor de rechtspersonen waarvan de maatschappelijke zetel in de gemeente is gevestigd.

“De gemeente kan over het geding geen dading aangaan of er afstand van doen zonder instemming van degene die het geding in haar naam heeft gevoerd”.

2. De rechtsvordering van een of meer inwoners namens de gemeente is slechts ontvankelijk wanneer de gemeente in gebreke blijft om in rechte op te treden. Of dit het geval is, wordt door de rechter beoordeeld in feite, rekening houdend met de omstandigheden van de zaak.

3. De appelrechters stellen vast dat er een vordering tot nietigverklaring en schorsing van de vergunning hangende is voor de Raad van State en oordelen dat van de gemeente niet kan worden verwacht dat zij “vooraleer over de vordering bij de Raad van State uitspraak werd gedaan, een stakingsvordering of een andere maatregel nam ten aanzien van de houder van de vergunning” en niet wordt aangetoond dat ”er een dermate grote dreiging bestond voor de aantasting van het leefmilieu dat het instellen van een stakingsvordering noodzakelijk was vooraleer de Raad van State zijn oordeel zou hebben geveld”.

4. Door op grond hiervan te oordelen dat de gemeente niet in gebreke is gebleven om in rechte op te treden, verantwoorden de appelrechters hun beslissing naar recht.

Het middel kan niet worden aangenomen.
 

Gerelateerd
0
Aangemaakt op: wo, 15/07/2009 - 14:17
Laatst aangepast op: vr, 29/04/2016 - 11:02

Hebt u nog een vraag?

Hebt u nog een vraag in dit verband, klik dan hier om uw vraag aan ons te stellen, of meteen een afspraak te maken voor een consultatie.

Aanvulling

Heeft u een suggestie, aanvulling of voorstel tot correctie met betrekking tot deze pagina? Gebruik dit adres om het te melden.